رَبَّنَا عَلَيْكَ تَوَكَّلْنَا وَاِلَيْكَ اَنَبْنَا وَاِلَيْكَ الْمَص۪يرُ (٤)
رَبَّنَا لَا تَجْعَلْنَا فِتْنَةً لِلَّذ۪ينَ كَفَرُوا وَاغْفِرْ لَنَا رَبَّنَاۚ اِنَّكَ اَنْتَ الْعَز۪يزُ الْحَك۪يمُ (٥)
Okunuşu
Rabbenâ ‘aleyke tevekkelnâ ve ileyke enebnâ ve ileyke’l-masîr. Rabbenâ lâ tec’alnâ fitneten lil-lezîne keferû veğfirlenâ. Rabbenâ inneke ente’l-azîzü’l-hakîm.
Türkçe okunuş Arapça harflerin tamamını karşılamaz; doğru telaffuz için ayeti dinleyin.
Anlamı
Ey Rabbimiz! Ancak sana dayandık, içtenlikle yalnız sana yöneldik. Dönüş de ancak sanadır. Ey Rabbimiz! Bizi, inkâr edenlerin zulmüne uğratma. Bizi bağışla. Ey Rabbimiz! Şüphesiz sen mutlak güç sahibisin, hüküm ve hikmet sahibisin.
Meal kaynağı: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an-ı Kerim Meali
Bu dua hakkında
Bu ayetlerde Hz. İbrâhim ve onunla birlikte olanlar müminlere “güzel bir örnek” olarak gösterilir. Tefsire göre aynı ifade Ahzâb suresinde Peygamberimiz için de kullanılmıştır. İbrâhim ve beraberindekiler kavimlerine, onlardan ve Allah'ı bırakıp taptıklarından uzak olduklarını söylemişlerdi. Ayette yalnızca İbrâhim'in babasına “Senin için mutlaka bağışlama dileyeceğim” sözünün bu örnekliğin dışında tutulduğu bildirilir.
Onlar “Ey Rabbimiz! Ancak sana dayandık, içtenlikle yalnız sana yöneldik. Dönüş de ancak sanadır. Ey Rabbimiz! Bizi inkâr edenlerin zulmüne uğratma. Bizi bağışla. Ey Rabbimiz! Şüphesiz sen mutlak güç sahibisin, hüküm ve hikmet sahibisin” diye dua ettiler. Tefsire göre “Bizi inkâr edenler için bir sınama konusu yapma” şeklinde de çevrilen cümle çoğunlukla, “Onları bize galip getirme ki kendilerinin hak üzere olduklarını sanmasınlar” anlamında açıklanmıştır.
Tefsire göre İbrâhim ve beraberindekilerin kavimlerine söylediği sert ifadeler, düşmanlığı alevlendirip kalıcı kılma amacıyla açıklanamaz; bu sözlerle gerçeği açık yüreklilikle ortaya koymayı, ödün vermeyeceklerini vurgulamayı ve yeni iman edenlerin mânevî gücünü artırmayı amaçlamış olabilirler. Sonraki ayette, Allah'ı ve ahiret gününü arzu edenler için onlarda güzel bir örnek bulunduğu tekrarlanır (Mümtehine 60/6).
Bu duada neler isteniyor?
- Yalnız Allah’a dayanmak ve O’na yönelmek
- İnkârcıların fitnesine uğramamak
- Bağışlanma
Diyanet’in Dualar kitabına göre Hz. İbrâhîm ve ona inananlar duaya Allah’ı överek başlamış, sonunda da Allah’ın iki ismini (Azîz ve Hakîm) anmışlardır.
Kaynak: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an Yolu Tefsiri (Mümtehine 4-6 açıklaması); Diyanet İşleri Başkanlığı, Dualar (2019), s. 394-395
