رَبَّنَا اغْفِرْ لَنَا وَلِاِخْوَانِنَا الَّذ۪ينَ سَبَقُونَا بِالْا۪يمَانِ وَلَا تَجْعَلْ ف۪ي قُلُوبِنَا غِلًّا لِلَّذ۪ينَ اٰمَنُوا رَبَّنَٓا اِنَّكَ رَؤُ۫فٌ رَح۪يمٌ۟ (١٠)
Okunuşu
Rabbene’ğfir-lenâ ve li-ihvânine’l-lezîne sebekûnâ bi’l-îmâni ve lâ tec’al fî kulûbinâ ğıllen li’l-lezîne âmenû. Rabbenâ inneke raûfü’r-rahîm.
Türkçe okunuş Arapça harflerin tamamını karşılamaz; doğru telaffuz için ayeti dinleyin.
Anlamı
Ey Rabbimiz! Bizi ve bizden önce iman etmiş olan kardeşlerimizi bağışla. Kalplerimizde, iman edenlere karşı hiçbir kin tutturma! Ey Rabbimiz! Şüphesiz sen çok esirgeyicisin, çok merhametlisin.
Meal kaynağı: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an-ı Kerim Meali
Bu dua hakkında
Haşr suresinin 8-10. ayetlerinde üç grup Müslüman anılır: Allah'ın lütfunu ve rızasını ararken yurtlarından ve mallarından uzaklaştırılan fakir muhacirler; onlardan önce Medine'ye yerleşip imanı gönüllerine yerleştiren, muhacirleri seven ve kendileri ihtiyaç içinde olsalar bile onları kendilerine tercih eden ensar; ve onlardan sonra gelenler. Bu dua, bu üçüncü grubun sözüdür.
Onlardan sonra gelenler şöyle derler: “Ey Rabbimiz! Bizi ve bizden önce iman etmiş olan kardeşlerimizi bağışla. Kalplerimizde iman edenlere karşı hiçbir kin bırakma! Ey Rabbimiz! Şüphesiz sen çok esirgeyicisin, çok merhametlisin.” Tefsire göre âlimlerin çoğunluğuna göre burada kastedilenler, sahabeden sonra gelen tâbiîn ve kıyamete kadar gelecek bütün Müslüman nesillerdir. Tefsire göre bu ayet, vefat etmiş müminler için hayır dua etmenin ve onların bağışlanmasını dilemenin meşru ve güzel bir davranış olduğunu da açıkça gösterir.
Tefsire göre bu ayet bir yandan sonraki Müslüman nesillerin ben merkezci değil, başkalarını düşünen bir tavır içinde olmasını öğütler; öte yandan her dönemin müminlerine, sonraki nesillerin kendilerini hayırla anacağı şekilde davranmaları gerektiğini dolaylı olarak hatırlatır. Tefsirde aktarıldığına göre Hz. Ömer, Irak topraklarının gazilere dağıtılmasını isteyenlere karşı bu ayetlerden etkilenerek hep “sonraki nesiller”in hakkını vurgulamıştır.
Bu duada neler isteniyor?
- Kendimiz ve bizden önce iman edenler için bağışlanma
- Kalpte müminlere karşı kin bulunmaması
Diyanet’in Dualar kitabı, bu ayette müminlerin hem kendileri hem diğer müminler için böyle dua ettiklerinin, böyle dua etmeleri gerektiğinin bildirildiğini belirtir.
Ne zaman okunur?
Diyanet’in Dualar kitabı bu duayı, insanın kendisi, anne-babası ve bütün müminler için okuyabileceği bağışlanma duaları arasında verir.
Kaynak: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an Yolu Tefsiri (Haşr 6-10 açıklaması); Diyanet İşleri Başkanlığı, Dualar (2019), s. 242, 394
