قُلْ اَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِۙ (١)
مَلِكِ النَّاسِۙ (٢)
اِلٰهِ النَّاسِۙ (٣)
مِنْ شَرِّ الْوَسْوَاسِ الْخَنَّاسِۙ (٤)
اَلَّذ۪ي يُوَسْوِسُ ف۪ي صُدُورِ النَّاسِۙ (٥)
مِنَ الْجِنَّةِ وَالنَّاسِ (٦)
Okunuşu
Kul e’ûzü bi-Rabbi’n-nâs. Meliki’n-nâs. İlâhi’n-nâs. Min şerri’l-vesvâsi’l-hannâs. Ellezî yüvesvisü fî sudûri’n-nâs. Mine’l-cinneti ve’n-nâs.
Türkçe okunuş Arapça harflerin tamamını karşılamaz; doğru telaffuz için ayeti dinleyin.
Anlamı
De ki: “Cinlerden ve insanlardan; insanların kalplerine vesvese veren sinsi vesvesecinin kötülüğünden, insanların Rabbine, insanların Melik’ine, insanların İlâh’ına sığınırım.”
Meal kaynağı: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an-ı Kerim Meali
Bu dua "işaretli" kapsamdadır: bağlamı veya konuşanı hakkında farklı yorumlar bulunabilir.
Bu dua hakkında
Nâs suresi, Kur'an'ın son suresidir ve Peygamberimize “De ki” hitabıyla başlar. Surede insanların Rabbine, insanların Melik'ine ve insanların İlahına sığınılır. Tefsire göre Allah insanları yaratıp maddî ve mânevî nimetleriyle beslediği ve yetiştirdiği için kendini “Rab” ismiyle anmıştır. Allah bütün yaratılmışların Rabbi olduğu halde üç ayette de “insanlar” kelimesinin tekrarlanması, onların yaratılmışların en şereflisi olduğuna işaret eder.
Tefsire göre geçmişte ve bugün insanları yöneten hükümdarlar ve onları tanrı sayan kavimler görüldüğü için surede, insanların Rabbinin de, hükümdarının da, ilahının da yalnızca Allah olduğuna ve yalnız O'na sığınmak gerektiğine dikkat çekilmiştir. Sığınılan kötülük, insanların kalplerine vesvese veren sinsi vesvesecinin kötülüğüdür. “Vesvâs” kelimesi çokça vesvese veren demektir; “hannâs” ise gizli hareket eden, geri çekilmeyi âdet edinen anlamına gelir.
Surenin son ayetine göre bu vesveseciler hem cinlerden hem insanlardan olabilir. Tefsire göre cin şeytanları insanın içine vesvese düşürerek onu yanlış yola sürüklemek ister; Peygamberimiz her insanın kendisine ait bir şeytanı bulunduğunu bildirmiştir. İnsan şeytanları ise kendilerini nefislerinin arzularına kaptırıp kötülüğe çağıran kimselerdir. Tefsire göre bu sure, içimizden gelen arzu ve düşüncelere karşı uyanık olmayı ve bunları akıl, vicdan ve dinî değerler süzgecinden geçirmeyi de öğütler.
Bu duada neler var?
- Allah’ın insanların Rabbi, Meliki ve İlahı olduğunu anmak
- Vesvese veren sinsi vesvesecinin kötülüğünden Allah’a sığınmak
Ne zaman okunur?
Diyanet’in Dualar kitabında aktarılan bir hadise göre Peygamberimiz İhlâs, Felak ve Nâs surelerinin akşam ve sabah üçer kez okunmasını tavsiye etmiş ve bunların her şeye karşı yeteceğini bildirmiştir (Nesâî, İstiâze 1). Kitap bu sureleri uyku öncesinde, doğumdan önce ve sonra, yalnızlık ve psikolojik sıkıntı anlarında okunacak dualar arasında da verir. Kitabın hastanın şifa bulması için okunacak dualar bölümünde aktarılan bir hadise göre Peygamberimiz bir hastalıktan dolayı rahatsızlandığında İhlâs, Felak ve Nâs surelerini okuyup üflerdi (Buhârî, Tıbb 38).
Kaynak: Diyanet İşleri Başkanlığı, Kur'an Yolu Tefsiri, c. 5, s. 723-726; Diyanet İşleri Başkanlığı, Dualar (2019), s. 212, 295, 315, 328, 437
